Usability van links
Links zijn een essentieel element van iedere site, maar krijgen vaak niet genoeg liefde van webdesigners. In deze blogpost: enkele tips en technieken om links bruikbaar en toch esthetisch verantwoord te houden.
1. Duidelijk maken wat klikbaar en niet klikbaar is
Eén van de grootste usabilityfouten die je kan maken ligt in de stijling van links. Standaard worden links blauw en onderlijnd getoond in een browser. In een lopende tekst vallen links zo erg hard op en kan dit als storend worden ervaren. Daarom vinden veel ontwerpers er niet beter op dan de onderlijning onder links weg te halen.
Dit kan, op voorwaarde dat het duidelijk blijft wat klikbaar is en wat niet. Links hebben sowieso een andere kleur nodig dan normale tekst. Er zijn een aantal technieken om links “mooier” te maken en de bruikbaarheid toch te behouden. Ikzelf prefereer om in plaats van text-decoration: underline; borders te gebruiken. Dit zorgt voor subtielere underlines. Daarnaast zet ik deze borders vaak een tik lichter dan de eigenlijke linkkleur; met name 33% van de originele linkkleur. Vergelijk het met opacity in Photoshop: de borders onder links hebben bij mij 33% opacity.
Een andere techniek is “swap underlines”. Dit houdt in dat je de border of underline pas toont bij het hoveren over een link. Deze techniek gaat usabilitygewijs al eerder de gevaarlijke kant uit, maar kan vlot toegepast worden in menu’s en doormats als het duidelijk is dat het een menu betreft, en de linkkleur consistent is met de rest van de website.
2. Clickable area vergroten
Niet iedereen kan even goed met zijn muis overweg als jij, en dan zijn er nog die avonden dat je gewoon moe (of dronken) bent. De beste remedie tegen “misclicks” (het verkeerde knopje of de verkeerde link aanklikken) is ervoor zorgen dat de clickable area van links groter is dan die eigenlijk lijkt. In een navigatiemenu is het bijvoorbeeld altijd aangeraden om links de CSS-property display: block; mee te geven en extra padding of margin. Een hover-effect om het klikbare gedeelte aan te duiden maakt het helemaal af.
3. Niet vergeten: visited states
De visited state wordt maar al te vaak vergeten bij het stijlen van een website. Met als gevolg dat gewone links en visited links er juist hetzelfde uitzien. Vaak gehoorde excuses zijn “ik vond geen goede kleur” en “dat is toch niet nodig?”. Voor een bezoeker heeft het wel degelijk nut om in één oogopslag te zien waar hij al geweest is en waar niet.
Een gemakkelijke manier om visited, en bij uitbreiding hover en active states te stijlen is de volgende:
- Voor de visited state neem je de kleur van de links, en maak je die 20% donkerder
- Voor de hover state neem je de kleur van de links, en maak je die 20% lichter
- Voor de active state neem ik vaak dezelfde kleur als de hover state, omdat een aangeklikte link al genoeg feedback aan de bezoeker geeft: in Internet Explorer hoor je het typische klikgeluidje, en in bijna alle browsers komt er een dotted outline rond de link.
Dat brengt ons bij het volgende punt.
4. Focus outline: niet verwijderen
Onlangs las ik een blogpost van Sven Peeters, student aan Devine een zogeheten tip om de outlines op links weg te halen. Deze tip bestond eruit a:focus { outline: 0; } aan je CSS toe te voegen. Ik ga akkoord dat die outline helemaal niet zo mooi is, maar er zijn een aantal redenen waarom je deze moet laten staan.
Ten eerste navigeren sommige gebruikers enkel met hun keyboard. Soms wegens een (fysieke) handicap, soms omdat ze het gewoon zijn hun keyboard voor alles te gebruiken. Door de outlines weg te halen krijgt de bezoeker geen feedback meer welk item er nu juist geselecteerd is. Daarnaast haal je een deel van de feedback weg voor gebruikers die de muis wel gebruiken (zie punt 3).
5. Buttons: show them some love too
Buttons zijn in feite gestijlde links en verdienen dezelfde “treatment” als normale links. Dit wil zeggen: een link, visited, hover en active-state. Bezoekers hebben een mentaal model over hoe knoppen werken (namelijk: je kan ze indrukken en er gebeurt iets). Het is dan ook nuttig om dit mentaal model te ondersteunen door bijvoorbeeld de “ingedrukte” staat van een knop er uit te doen zien als een knop die, je raadt het al, wordt ingedrukt. In de praktijk gebeurt dit door de spelen met de effecten in je beeldbewerkingsprogramma (bvb. inner shadow in Photoshop). Tim Van Damme zei onlangs op Twitter het volgende: “Buttons should look twice as sexy when clicked”. Daar kan ik volmondig mee akkoord gaan.
15 reacties op “Usability van links”
Reacties gesloten
Het is niet meer mogelijk om reacties te geven op dit bericht. Na plaatsing is het gedurende 2 weken mogelijk om te reageren. Dit om de kwaliteit van de uiteindelijke post hoog te houden en spam tegen te gaan. Mocht je toch nog (persoonlijk) willen reageren, zie de contactpagina.
Aangaande “4. Focus outline: niet verwijderen” –> “overflow: hidden;” is your friend ;-)
Mooie tip om de kleur 20% donkerder of lichter te maken. Deze avond eens toepassen in een klein projectje. Bedankt!
Re: “4. Focus outline: niet verwijderen” -> als je op al je links een :focus definieerd, zie ik geen probleem in het verbergen van de outline. Op al mijn (meer recentere) websites kan je met groot gemak doorheen de hele pagina tabben.
Re: “5. Buttons: show them some love too” -> Buttons dienen ofwel a) voor het submitten van een form b) voor wat meer focus op iets te leggen dan een gewone link. Daarmee dat ik er nooit een :visited voor ga stylen. Aansluitend bij mijn vorige comment: nooit een :focus vergeten definieren voor buttons (of het nu een <a>, <input /> of <button> is)
Re: re: 4. Outline
Heb het even geprobeerd op je blog en dat lukt aardig, nice. Al ben ik meer voorstander van de gestandaardiseerde manier van keyboard navigation (de focus outline dus) te behouden.
Re: re: 5. Buttons
Link-buttons dienen bij mij over het algemeen voor iets dat meer een “actie” is dan “navigeren”, if that makes any sense.
Visited state voor buttons definiëren is in dat geval overbodig, zeker als de actie “states” heeft (e.g. de knop verandert als je erop klikt).
Re: “4. Focus outline: niet verwijderen” Hoe je het standaard of pas je een nieuwe :focus toe?
Ik denk eerder dat het een keuze is die je maakt naar usability toe.
Over die focus verwijderen: het lijkt me zinvol om dat bijvoorbeeld bij menu-items wel te doen, maar in de body van een document niet. Menu’s zijn doorgaans iets flexibeler op het vlak van usability omdat het gewoon zo damned duidelijk is waar het ding voor dient!
Mooie samenvatting. En mag ik nog eens onderstrepen (pun intended) dat
a:focus { outline: 0; }écht gewoon helemaal not done is? Het is net hetzelfde als het muispijltje onzichtbaar maken voor een aantal bezoekers van je website. Doordenker.Inderdaad, goeie tips.
Ik krijg nogal eens ontwerpen waar de designers ofwel compleet vergeten links te stylen, ofwel enkel de standaard state hebben aangegeven in hun psd’s.
Je moet blijkbaar geen liefhebber van de school zijn om toch een goeie leerkracht te zijn.
Degelijke uitleg!
Geweldig artikel, ik ga er zeker op letten in de toekomst ;)
Schitterend artikel, heb er zeker iets van opgestoken. Ga het toepassen op het huidig project waaraan ik werk, thumbs up!
Heel intressant artikel. Ik ben voor het ogenblik bezig aan een aantal projecten, en dit artikel heeft me heel wat bij geleerd om het design van die projecten goed op te bouwen.
Danku!
Btw: origineel, die keyboardnavigatie :)
merci voor de tips. Ben nu bezig met het ontwerpen van een gigantische web 2.0 website en het zijn inderdaad de details die het hem doen.
Trouwens die keyboardnavigatie, waarom naar links voor next (negatief) en naar rechts voor previous (positief) is omgekeerde logica lijkt me, niet?
Heb die opmerking nog al gehad, het is maar hoe je het bekijkt. Voor mij klopt deze manier omdat blogposts in omgekeerde chronologische volgorde staan.
(Ben er nog iet uit wat nu juist is, maar denk dat het een subjectief gegeven is)